reacties (22)

De hashtag #JeSuisCharlie ging woensdag trending na de laffe aanslag op de redactie van Charlie Hebdo. Maya (22) wil in dit schrijven evenwel uitleggen waarom zij er zich niet toe kan brengen om ‘Charlie’ te zijn. "De wetten op vrijheid van meningsuiting bevatten clausules die uitzondering maken wanneer de ‘goede zeden’ in het gedrang komen, of wanneer de meningsuiting racisme bevat of haat kan uitlokken."

Laat ik beginnen met een zo duidelijk mogelijke disclaimer. Niets, maar dan ook niets, kan het extreme geweld dat woensdag gepleegd is in Parijs verklaren of goedpraten. Moord is op geen enkele manier goed te keuren. Wat gebeurd is, is verschrikkelijk, en mijn gedachten gaan uit naar de slachtoffers en al hun naasten.

Ik was niet de enige die geshockeerd was. Overal waar je keek op het internet, praatten mensen over de aanslag. De hashtag #JeSuisCharlie, met bijbehorende profielfoto’s, was meteen trending op alle sociale netwerken. Journalisten uit alle windstreken verklaarden zichzelf Charlie. Voltaire lachte stilletjes in zijn vuist om het aantal keren dat hij vandaag geciteerd werd.

Na zo’n schokgolf zijn de reacties altijd emotioneel, spontaan en vooral gericht op solidariteit, dat begrijp ik. Iedereen voelt mee met de slachtoffers en wilt dat zo sterk mogelijk uitdrukken. Helaas gaat dan ook, zoals zo vaak, de nuance verloren in de debatten die ontstaan. Op Twitter werd druk schande gesproken over de ‘extremisten’ die de hashtag #JeNeSuisPasCharlie gebruikten. Nochtans weerklonken daar vaak de meest genuanceerde meningen.

Vrijheid van meningsuiting

Laat ik proberen uit te leggen waarom ook ik mijzelf er niet toe kan brengen om ‘Charlie’ te zijn, ook al ben ik daarmee blijkbaar zowat de enige journalist in het westelijk halfrond. "Charlie Hebdo verdedigde de vrijheid van pers en meningsuiting!", hoor ik overal. Ja, maar de wetten op vrijheid van meningsuiting bevatten ook clausules die uitzondering maken wanneer de ‘goede zeden’ in het gedrang komen, of wanneer de meningsuiting racisme bevat of haat kan uitlokken.

De publicaties van Charlie Hebdo mogen dan strikt genomen wettelijk zijn geweest, zo blijkt, toch strookt hun inhoud volgens mij niet met die laatste clausule. Herhaaldelijk zeer provocerende cartoons publiceren over één bepaalde religie, is dat niet aanzetten tot haat? Voor mij ligt het er in elk geval veel te dichtbij om zo’n publicaties te steunen. Vrijheid van meningsuiting is belangrijk, maar menselijk respect vind ik nog belangrijker. Elke vrijheid brengt ook verantwoordelijkheid mee.

Humor betekent niet dat alles kan

Nogmaals, een gebrek aan respect geeft niemand vrijgeleide om in het rond te gaan schieten. Maar ik ben geschrokken door het grote aantal mensen die het blijkbaar normaal vinden dat een medium polariserende, haatdragende inhoud publiceert. Meer nog, Charlie Hebdo wordt nu langs alle kanten toegejuicht als de vlagdrager van de vrijheid, als een soort dappere guerrillabeweging die vooral moet blijven draaien. Zo’n soort journalist wil ik niet zijn.

"Ja, maar het is allemaal om te lachen!", hoor ik u zeggen. "Moslims hebben gewoon geen gevoel voor zelfrelativering!" Tja. Als gelijkaardige dingen gepubliceerd zouden worden over joden, hebben we meteen te maken met antisemitisme en staat de halve wereld op haar kop. Als ik zeg dat iemand verwijfd is, kan ik ook beweren dat dat om te lachen is, maar de persoon tegen wie ik het zeg zal daar vast anders over denken.

Moeten we daarom allemaal onze mond houden over dingen die een ander verkeerd kan opvatten? Nee. Mogen we geen mopjes maken over religie? Ja, dat mag wel. Maar we zouden wel altijd, in alles wat we doen en zeggen, moeten proberen om ook de andere kant te zien. Bovenal zouden we allemaal genoeg menselijkheid moeten kunnen opbrengen om onze mening, hoe sterk ook, uit te drukken op een respectvolle wijze. Dat is de enige manier waarop we een evenwichtige, leefbare wereld kunnen creëren.

En daarom, ondanks alles: #JeNeSuisPasCharlie.

© 2015 - StampMedia - Maya Witters


Reacties (22)

Jongeren en ze…

[…] betoog is een reactie, op een opiniestuk gepubliceerd op StampMedia. Ik heb ze eerder reeds gepost op facebook en op de website zelf maar ik wilde ze graag ook met u […]

Dirk

En wat nu, als het recht op 'vrijheid van meningsuiting' niet in ieder land bestaat?

Geldt dit recht niet alleen tussen de mensen onderling, die dit recht belangrijk vinden en dus in het leven gewekt hebben? En moeten deze meningen dan niet ook tussen die mensen geuit worden? Moeten de mensen uit landen waar het recht op vrijheid van meningsuiting geen grondrecht is, ook niet gespaard worden voor onophoudelijke meningen van buiten?

Ik heb geen antwoorden klaar op de vragen die ik stel. Maar het houdt me wel bezig.

Als afsluiting, wat ik wel degelijk weet, is het gevoel belachelijk te worden gemaakt, een universeel bekend is.

Jongeren en ze…

[…] betoog is een reactie, op een opiniestuk gepubliceerd op StampMedia. Ik ze het eerder reeds gepost op facebook en op de website zelf maar ik wilde ze graag ook met u […]

Nynke

Maya, ik ben blij met dit bericht. Ik had het gevoel dat ik de enige was met dit gevoel.
Ook ik zal niet #JeSuisCharlie op een openbaar profiel plaatsen. Ik ben niet Charlie.
Ik voel mijzelf niet prettig bij het beledigen van mensen. Zoals een aantal mensen in hun reactie aangeven, hebben mensen het recht om hun mening te geven, en verschilt die mening per persoon. Ik heb dus het recht om mij niet prettig te voelen bij de uiting: 'JeSuisCharlie'.
Of dit blad zich nu wel of niet alleen op de Islam richt, doet er voor mij niet toe. Pesters zeggen ook altijd: "het was bedoeld als een grapje". Is het dan geen pesten? 'Wat gij niet wil dat u geschied, doe dat ook een ander niet'. Ik wil niet dat mensen, gemeend of niet, onaardige dingen over mij zeggen. Dus probeer ik dat zelf ook niet te doen. Ik sta niet achter de manier waarop het blad zaken aan de orde bracht. Ik ben voor vrijheid van meningsuiting, maar ik voel mij niet prettig om mijzelf achter het blad Charlie Hebdo te schalen. Waardoor ik dus niet Charlie ben. De letterlijke vertaling hiervan: 'JeNeSuisPasCharlie'.

Mat Verberkt

Beste Maya,

er is al heel veel gereageerd op jouw artikel. Toch kan ik het niet nalaten om ook mijn steentje bij te dragen. Vooropgesteld: ik respecteer je mening en zal die verdedigen waar ik kan, en dat terwijl ik het hartgrondig met je oneens ben. Oneens ben ik het namelijk met je, omdat je ons als lezer een grens wil aangeven die niet vastomlijnd is, de grens van de moraal. Moraal is namelijk flexibel, afhankelijk van je levensvisie, wereldbeeld, religie, ideologie. (Zo wordt mij als rechtgeaard atheïst maar al te vaak verweten dat ik geen moraal kompas zou hebben. Mijn weerwoord is dan altijd: ik maak mijn kompas zelf, als seculier humanist. Daar heb ik geen gebod of god voor nodig. Ik moet alleen steeds afvragen: doe wat je niet laten kunt en laat wat je niet doen kunt. Dat laatste is dan - soms helaas voor mij - niet gerelateerd aan een boek met veronderstelde regels en dus heel moeilijk. Toch ben ik een vredelievend, tolerant mens met weinig angst voor de dood, omdat die onvermijdelijk is).

Het aardige van onze Westerse samenleving is echter, dat we slimme mensen hebben (gehad) die los van enige moraal hebben nagedacht over wat kan en niet kan; mensen als bijvoorbeeld John Locke, Thomas Jefferson, Isiah Berlin. Mensen die begonnen te denken en te praten over de rechten en vrijheden van de mens, als humanistische (en niet morele) basisrechten. De premisse voor hen was dan ook: zoek de grenzen van het mogelijke op, kijk daarbij indien mogelijk ook eens even over die grenspaal en zie hoe die grens er aan de andere kant uitziet. Is die dan nog humanistisch te verantwoorden, dan verleg de grens. Probeer daarbij vooral, de voorgekookte moraal terzijde te leggen.

Jij zegt letterlijk dat we ook de andere kant moeten bekijken. Met een seculier humanistisch perspectief is dat goed mogelijk (ook al hebben we daar de nodige oorlogen voor moeten voeren tegen fascisten, communisten, jodenhaters, ketters, bevrijde slaven, etc.), maar met een gedicteerd moralistisch (vaak religieus geïnspireerd) perspectief is dat iets moeilijker.

Met de genoemde mannen en de Bill of Rights (Amerikaanse Revolutie), Déclaration des droits de l'homme et du citoyen (Franse Revolutie) en de daaropvolgende plechtige Universele Verklaring van de Rechten van de Mens van de Verenigde Naties e.d. in ons achterhoofd, is er een steeds wijder gebied gecreëerd waarin de soevereiniteit (dus respect!) van de mens steeds kon worden uitgebreid. En dankzij die soevereiniteit konden de amorfe grenzen van de moraal verkend worden en verplaatst.

Jij legt je echter vast op een morele grens en rekent daar uiteindelijk Charlie Hebdo op af. Elders in de reacties is al gewezen op het feit dat dit voornamelijk binnen de wettelijke kaders is gebeurd. Maar nogmaals, die morele grens is amorf. Zou jij je kenbaar hebben gemaakt als fundamentalistische christen, veganistische janist, gematigd katholiek, zoekende ietsist, voorvechtster van de bestrijding van het dierenleed, pacifistische boeddhist dan had je heel andere reacties gekregen. Maar juist omdat je dat niet hebt gedaan, maar wel de moraliteit tot status quo (die zij dus nooit kan hebben) hebt verklaard, zonder te zeggen waar die op berust, sla je de plank mis.

Geen probleem, want elk mens is op zoek naar het mogelijke. Jij hebt je bijdrage geleverd en je hebt dat recht. Goed recht. Ook al ben ik het niet met je eens.

Beste groet, en schrijven kun je!

Mat Verberkt, oud-journalist en leraar (58)

PS 1. Voltaire lacht niet in zijn vuistje, want hij is dood. De levende navolgers van Voltaire (zoals Noam Chomsky) zullen ook niet lachen, maar blijven waken dat het seculiere humanisme het enige gedachtengoed is dat grenzen kan verkennen en verleggen, tot heil en welwezen van de mensheid, zonder het belastende juk van dogmatiek en orthodoxie, waar, in het onderhavige geval, sommige dwazen wel onder te leiden hebben. De mensen van Charlie Hebdo echter niet.

PS 2. Het mooiste beeld dat ik gisteravond op de Frans TV zag, was toen een aantal JeSuisCharlie mensen verhinderden hoe andere demonstranten een koran probeerden te verbranden. Een jonge meisje van ongeveer 22 wees de boekverbranders er op: “ça, tel n'est pas notre objectif.”

Bavo

Zeggen dat Charlie Hebdo systematisch provocerende cartoons publiceerde over één godsdienst is fundamenteel fout. In de media worden we nu voortdurend geconfronteerd met de 'anti-islam' cartoons die Charlie Hebdo de afgelopen jaren heeft gepubliceerd, maar als het nu Joodse of Katholieke extremisten geweest waren die de aanslagen pleegden, dan waren er evenveel cartoons over hun religies te zien. Charlie Hebdo stak de draak met elke vorm van extremen, of het nu Moslims, Joden of aanhangers van het extreem rechtse Front National zijn, iedereen kwam aan bod, niemand werd geviseerd.

Waartegen protesteert Charlie Hebdo dan, vraag je? Extremisme. Niet tegen de Islam, niet tegen religie, maar tegen de minderheden binnen die religies die neigen naar extremisme. Net die enkelingen die deze aanslag gepleegd hebben.
Net zoals we op deze aanslag niet islamofoob mogen reageren, omdat fundamentalisten als deze niet de norm zijn, mag je de satire van Charlie Hebdo niet zien als het aanzetten tot moslimhaat.
Charlie Hebdo wil met zijn cartoons tonen hoe belachelijk extremistisch gedachtegoed wel is, of hoe gevaarlijk extreem rechtse (of linkse) sympathieën kunnen zijn. Ze zullen nooit direct tegen de gematigde Moslims getekend hebben, ook al voelen die zich soms het slachtoffer. Zij zijn 'collateral damage', het slachtoffer van die enkelingen die hun hele geloof in een slecht daglicht stellen, niet het slachtoffer van Charlie Hebdo.

J Meys

Charlie Hebdo kwam o.a. op voor de Palestijnse zaak met de meest treffende cartoons die ik er ooit over heb gezien. Ze gingen tekeer tegen extreem rechts zoals in België ongezien is. Ze hebben Israel de ene veeg na de andere uit de pan gegeven. Ze hebben elke vorm van religieus extremisme hard bekritiseerd. Ze hebben ook de linkerzijde hard aangepakt als dat nodig was.

Als je beweert dat Charlie Hebdo de Islam aanviel, ken je niks van hun werk. Ze hebben nooit de Islam aangevallen, ze hebben steeds de extremisten van eender welke strekking in hun hemd gezet. Dat is iets heel anders dan het idee dat de meesten hebben over de cartoonisten van Charlie Hebdo. En dat is omdat velen die zich een opinie vormen, nooit de moeite hebben genomen om hun werk eens deftig te bekijken.

Als je iets niet kent, moet je het eerst bestuderen en er dan een uitspraak over doen. Je loopt anders het risico conclusies te trekken die gebaseerd zijn op waanideeën. Zoals je hier mooi illustreert.

Maar wat meer is: als we, zoals U doet, enige logica pogen te zoeken in "de gevolgen" van hun publicaties, geven we die extremisten een excuus voor hun acties. De moord op 12 onschuldige mensen, waarvan er maar 4 cartoonist waren nota bene, heeft geen logica, geen excuus. Er is geen enkele manier waarop ik hiervoor zelfs maar het minste begrip kan opbrengen.

Mensen neerschieten voor het ridiculizeren van een historisch figuur die meer dan 1300 jaar geleden leefde, houdt geen steek.

En daarom: Je Suis Charlie

Geert

Jesuischarlie gaat er niet over dat je akkoord bent met de cartoons die ze publiceerden maar dat je niet akkoord gaat dat men geëxecuteerd wordt voor het uiten van zijn mening, hoe ver die dan ook van je bed staat. jenesuispascharlie staat dan ook gelijk aan ze hebben het zelf gezocht genre een vrouw moet maar niet provocatief gekleed snachts over straat lopen als ze niet wil worden verkracht.

En ja vrijheid van meningsuiting mag alle ideologieën en aanverwanten op de hak nemen aangezien deze geen rechten hebben, dat is net de essentie. Een persoon heeft het recht op vrije keuze of onthouding van religie en dit recht moet beschermd worden. Als je dit verschil als journalist zijnde nog niet begrijpt.

dat je hen beschuldigt van altijd dezelfde religie aan te vallen is ook nog eens pertinent onjuist aangezien niemand, ook hun eigen linkse gedachtegoed niet veilig was van hun scherpe pen.

Jeroen

Ik heb zeker niet alle cartoons van CH gelezen of gezien, maar mij lijkt het dat er geen specifieke personen beledigd worden. Daarmee bedoel ik dat er (bij mij weten) enkel (religieuze) ideeën en overtuigingen een hak worden gezet. Dat is een goed recht van iedere persoon op deze planeet. Ik heb respect voor elk individu, maar ik weerhoud mij het recht om die persoon zijn ideeën en overtuigingen te hekelen. Dat is een goede remedie tegen dogmatiek.

Uiteraard zijn er kanttekeningen te plaatsen als er sprake is van een flagrante oververalgemening van een bepaalde groep mensen die daardoor dan een negatief aura krijgen (bv hate speech). Maar dat is in het geval van satire zeker niet het geval. Wel moet er werk gemaakt worden van toegankelijke kanalen en verspreiding van wederwoord vanuit de geviseerde groepen. Want ook zij hebben alle rechten en moeten alle kansen krijgen om de gemikte spot terecht te wijzen. (op een humane manier welteverstaan!)

#jesuischarlie

Willem Migom

Dat u als 22 jarige studente journalistiek oproept tot zelfcensuur stelt me zeer, zeer triest.
'Waartegen protesteert/protesteerde CH?' Tegen zelfcensuur, tegen het ongeschreven verbod om mensen, instituten en instellingen tegen de schenen te schoppen. CH kwam op voor het recht om iedereen en alles te beledigen. De individuele moslim werd immers niet geviseerd (net zoals de individuele moslim niet schuldig is), maar wel het recht waar de islam zich op lijkt te beroepen om als enige niet onderwerp te zijn van spot en satire. Een recht dat het zich spijtig genoeg op gruwelijke wijze heeft proberen toeeigenen en dat zelfcensuur wil afdwingen.

Mattie

Dag Maya
Het zou mij niet verbazen dat je voor gisteren nog nooit een Charlie Hebdo gezién had...
Ik ben het heel erg eens met wat Geert eerder schreef en bedacht iets dergelijks toen ik jouw artikel las. "Je suis Charlie = men mag niet vermoord worden voor het publiceren van een mening", "Je ne suis pas Charlie" = "ze dagen uit, ze vragen er zelf om" !
Ik vermoed dat je (nog) geen journaliste bent, en vast erg jong, want jouw schrijven is weinig onderbouwd met kennis en feiten. "Herhaaldelijk zeer provocerende cartoons publiceren over één bepaalde religie" is zelfs fundamenteel onjuist waar het Charlie Hebdo betreft.
Misschien je zelf eerst wat grondiger vormen en informeren, veeeeel lezen, kijken, discussiëren enz. vooraleer je je in zulke complexe materie stort?
Succes ermee!

Sébastien Vanbesien

Beste Maya,

Laat mij u even proberen uit te leggen waarom ook ik Charlie ben.

U haalt in uw stuk aan "Herhaaldelijk zeer provocerende cartoons publiceren over één bepaalde religie, is dat niet aanzetten tot haat?"
en goochelt met termen als goede zede en discriminatie om aan te halen waarom u niet charlie bent.

U veronderstelt dus dat CharlieH bewust provoceerde om haat te verspreiden in onze samenleving. Dit is mij een redering te ver.

Zou het niet kunnen, dat die reeks "provocerende" cartoons, net een statement waren om aan te tonen dat onze samenleving censuur (en onderdrukking) niet tolereert? En dat een molotov cocktail, aanslagen en talloze dreigementen ons recht op vrije meningsuiting nooit zullen klein krijgen? Dat men angst mag zaaien zoveel men wil, maar dat die angst ons nooit de mond zal snoeren?

#jeSuisCharlie gaat niet over het steunen van al dan niet "provocerende" cartoons, maar net om wat u aanhaalt om Charlie niet te zijn, en dat is wederzijds respect. Want alleen dmw wederzijds respect en het erkennen van elkaars persoonlijke vrijheden, kan een democratie werken en standhouden. Wederzijds respect is niet je mond houden omdat je niet durft spreken uit angst een ander te kwetsen, maar net durven spreken, en wederwoord kunnen aanvaarden omdat je de persoon met wie je in dialoog gaat ziet als een gelijke. Alleen dan kan men, want zo stellen we onszelf constant in vraag, groeien als persoon en als samenleving.

Daarom is volgens mij vandaag iedereen die de democratie,en de daarbij horende rechten en vrijheden nauw aan het hart ligt, Charlie.

Jan-Luc Lecoq

Scheer je nu gewoon even islam en extremistische interpretaties van islam over dezelfde kam, door te zeggen - of op zijn minst te insinueren - dat Charlie "de islam" viseerde. Dat deed het niet. Het viseerde een extreme en gewelddadige interpretatie van die godsdienst, zoals het overigens ook extreme interpretaties van andere godsdiensten viseert. De moslims zich geviseerd voelden, voelen zich zo omdat die moslims in kwestie niet kunnen relativeren en een absolute waarde hechten aan godsdienst (wat wel eigen is aan godsdienst, absolutisme zonder enige rationele verantwoording).

Maar satire dient om te provoceren en als dusdanig mensen aan te zetten tot kritisch nadenken of hun eigen overtuigingen in vraag te doen stellen, en dat op een niet-gewelddadige manier. Als jij desondanks vindt dat dat geen (journalistieke) meerwaarde biedt, dan begrijp ik al beter waarom het zo slecht gesteld is met de waakhondfunctie van de media tegenwoordig. Overigens mag jij gerust vinden dat Charlie te ver ging, jouw persoonlijke mening daarover is -thank god - geen criterium.

"mensen zijn blind voor de gevolgen van de uitoefening van vrije meningsuiting à la Charlie"

What's next? In geval van verkrachtingen zeggen dat mensen blind zijn voor de gevolgen van de uitoefening van het recht bijzonder korte rokjes te dragen? Aan de vrouwen vragen dat ze zelfcensuur toepassen en hoogstens nog een enkel laten zien?

Celine

Charlie Hebdo publiceerde cartoons over joden, over christenen, over politici, over moslims, over...noem maar op... Niet systematisch over één religie.

Charlie Hebdo is een "satirisch weekblad" per definitie. Satire = een kunstvorm waarbij vaak op humoristische wijze maatschappijkritiek wordt gegeven. Humoristische wijze = mopjes dus. Uit uw blog "Mogen we geen mopjes maken over religie? Ja, dat mag wel." In wat we doen en zeggen in een gewoon gesprek, in het dagelijkse leven moeten we inderdaad respectvol voor de ander zijn. Een mop daarentegen mag al eens aangebrand zijn, kwetsen, beledigen zelfs. Dat mag, juridisch (en daar heeft persoonlijke interpretatie van rechten en vrijheden niets mee te maken).

Over het belang van satire als catalysator en motor voor verandering in een open maatschappij, is er overigens heel wat interessante literatuur te raadplegen. Zelfcensuur is niet de juiste oplossing wanneer rechten en vrijheden belaagd worden.

Frank D'hanis

Beste Maya

Je stuk getuigt van een zeer grote wens om een betere wereld te maken voor alle mensen, dat apprecieer ik. Je stuk getuigt echter ook van een nogal grote onwil om te begrijpen waar de rechten in onze samenleving nu eigenlijk om draaien.

Rechten zijn in verdragen en wetten vastgelegde bepalingen die onze negatieve vrijheid bepalen. Negatieve vrijheid, dat wil zeggen dat wil zeggen dat je in principe vrij bent om te handelen zonder belemmering van de overheid, de dwingelandij van je extreemrechtse buurman of de bemoeizucht van je tante. In de moderne op liberale filosofie gefundeerde staat (liberaal in de zin van John Stuart Mill, Bentham en de zijnen) moet elke inbreuk op die rechten en dus op de negatieve vrijheid zeer goed gelegitimeerd worden.

De overheid kan bijvoorbeeld beslissen tot het in beslag nemen van pc's, en dus de privacy schenden, als er ernstige reden is om aan te nemen dat iemand fysieke of materiële schade zal berokkenen aan andere mensen, of dat heeft gedaan. Dwangschriften en huiszoekingen moeten om deze reden goedgekeurd worden door een (onderzoeks)rechter, die juridische macht heeft.

Voor censuur, die jij hier lijkt te willen (wat stel je hier eigenlijk voorop? wat wil je dat er gebeurt, het is niet zo duidelijk), en een duidelijke inperking vormt van de vrije meningsuiting is meer nodig dan "ik vind dat het racistisch was". Het is daarbij nodig dat een rechter dat ook vindt. Dat is gebeurd en Charlie Hebdo is (meerdere malen) vrijgesproken. Waarom zijn ze vrijgesproken? Omdat een veroordeling tot racisme van een parodiërend maandblad (die trouwens ook de joden zeer vaak op de korrel namen zie link http://www.egaliteetreconciliation.fr/IMG/jpg/talmud-magique-646x913.jpg) een zeer belangrijk precedent is om de vrijheid van de pers te gaan fnuiken (dat is een vorm van negatieve vrijheid, ook). De enige rechtvaardiging om negatieve vrijheid te fnuiken in een moderne rechtstaat is één of andere invulling van positieve vrijheid, zoals een herverdelingsprincipe bijvoorbeeld. Positieve vrijheid is tricky business en heeft in de geschiedenis al vaak tot misbruik geleid (denk maar aan marxistische regimes, nationaal-socialisme, et cetera...).

Je kan terecht vragen stellen over de maatschappelijke waarde van het discours van CH, dat staat buiten kijf, maar in een pluralistische maatschappij heeft iedereen recht op zijn mening, hoe belachelijk, absurd of aanstootgevend die ook is (zolang het schadeprincipe niet overtreden wordt natuurlijk). Ironisch genoeg zou het veroordelen van de cartoons van CH net tot logisch-rationeel gevolg hebben dat de voor veel leden van de moral majority aanstootgevende publicaties van sommige moslims ook strafbaar worden. Dat lijkt me geen invulling van het (nogal prekerige) plaatje dat je ophangt van een evenwichtige leefbare wereld, toch?

Efi

Dear Maya,

probably you should understand better the definition of satire. And also check a bit better the publications of CH.I find your opinion newpuritanistic, that is actually a pity for a person of 22. I agree with you that respect is important, however where respect starts and stops in another thing. I also find your article very disrespectful towards those dead journalists. It s better, i think, that people that have the power to publish things as the above, think twice, since they have the power to make minds and manipulate the mass. Freedom of speech needs to keep alive without any kind of puritanism, and violence has no place in this or any other sector. Lets dont take words as "respect" and repeat them to play the liberals and the "good guys".
I hope your next publication is a bit more into reality and satire.

JeSuisCharlie.

Ruben Van Den Heuvel

Beste StampMedia, ik vond jullie cool, maar nu moet ik toch even in m’n mond overgeven. Ik vind het zeer spijtig dat zulk opiniestuk van een ‘jongerenpersagentschap’ moet komen.

Beste Maya,

Eerst en vooral was Charlie Hebdo een satirisch weekblad, dat de spot dreef met alle vlakken van de maatschappij. Islamfundamentalisme is daar helaas onderdeel van, maar ook extreem-rechts geweld en erger nog, vegatarisme! Zo goed als alles was het doelwit van Charlie Hebdo. U schrijft “Herhaaldelijk zeer provocerende cartoons publiceren over één bepaalde religie…”, dat klopt helaas niet, alle religies en alle aspecten van de samenleving komen onder de loep. Vindt u ze provocerend? Goed lees ze dan niet. Vindt u dat ze haat verspreiden? Goed, klaag ze dan aan.

U schrijft “Vrijheid van meningsuiting is belangrijk, maar menselijk respect vind ik nog belangrijker”. Geloof mij, ik vind beide zeer belangrijk, maar er moet niet gekozen worden. Wanneer een cartoonist of comedian geen moppen maakt over een bepaalde groep of persoon is het omdat hij daar bang van is. Ik wil niet in een maatschappij leven waar we bang moeten zijn van elkaar. Geef mij maar de maatschappij waar we elkaar respecteren en met elkaar kunnen lachen.

Satire is voor mij de allermooiste vorm van protest. Je kan de wereldleiders en grootmachten van hun troon afhalen en de broek aftrekken. Dat zou ook de droom moeten zijn van iedere jonge journalist. In de plaats daarvan roept u op om te twijfelen voor we moppen maken. Dat betekent ook dat we moeten twijfelen over de artikels die we schrijven en de reportages die we maken. Langzamerhand sluipt de zelfcensuur binnen en proficiat, iedereen die tegen een gelijke, open en respectvolle maatschappij is heeft gewonnen.

Laat me alstublieft niet wegzakken in het typetje van Vlaamse verzuurde want dat is zeker niet grappig. In deze moeilijke tijden van journalistiek heb ik absoluut vertrouwen in de positieve kracht van jongeren en ik vind het wel moedig van Maya om op te komen voor een onpopulaire mening.

Lisa

Beste Maya,

ik stel voor dat je in het vervolg wanneer je een artikel schrijft beter opzoekwerk doet.
Charlie Hebdo publiceerde niet alleen cartoons over één religie. Ze publiceerden cartoons over ALLES dat er gaande is in deze wereld. Christenen, Joden, Moslims, politici, kernenergie, het koningshuis, Belgen, whatever.
Je beziet dit te eenzijdig. Charlie Hebdo wou niemand viseren, het waren geen racisten, het waren geen fascisten. Gisteren schreef iemand iets dat ik hier dan ook zeer graag zou delen, waar het volgens mij om gaat.

"Ik heb nooit echt gehouden van de typische tekenstijl die de Charlie Hebdo covers kenmerkt. Af en toe zaten ze diep met hun vinger in een of andere wonde. Dieper dan de meesten.
Enkele van hun spotprenten vond ik dan weer meer platvloers dan satirisch. Bijwijlen meer provocatief dan spiegelend.
Dat vond ik gisteren al, dat vind ik morgen nog.
Maar die lijnen mag niemand ooit voor iemand anders trekken.
Niet hier. Niet nu. Nooit. Jamais. de. la. vie.
« Je ne suis pas d'accord avec ce que vous dites, mais je me battrai pour que vous ayez le droit de le dire. »"

En dat is de kwestie.

Maya

Ik sta zeker geen censuur voor. Wel zelfcensuur. Ik verwacht dat mensen op een redelijke wijze omgaan met hun vrijheid van meningsuiting. Ik vond persoonlijk niet dat dit in CH het geval was, en kan mezelf er dus niet toe brengen voluit die kant te steunen. Ik begrijp dat veel mensen het met #JeSuisCharlie niet hebben over de inhoud van het blad maar over het principe van vrijheid van meningsuiting, maar ik vind het geen goede zaak dat zoveel mensen blind zijn voor de gevolgen die zo'n publicaties kunnen hebben. En dan heb ik het over de diepe gekwetstheid van veel mensen, ik wil absoluut niet zeggen dat ze het over zichzelf hebben afgeroepen of iets dergelijks, zoals hierboven gezegd, absoluut niets kan dit verantwoorden.
Mensen hebben het over satire als een mooie vorm van protest,' maar waartegen protesteerde CH dan? De islam? Religie? Dat mag dan legaal zijn, ik persoonlijk vind dat kortzichtig en patroniserend. "Wij, verlichte westerlingen, kijken neer op jullie, minderwaardige achtergestelde gelovigen". Dat is wat ik daarin lees - een typisch westerse culturele hegemonie. Ik steun dat niet. Dat is mijn mening en dat is alles wat ik hier wilde uitdrukken. Dat maakt mij niet tegen de persvrijheid. De wereld is niet zwart-wit - een uitspraak die ik deze dagen al heel vaak heb gedaan, waarop mensen mij aanvallen met zwart-witte argumenten.

Maya

Ik ben me er wel degelijk van bewust dat CH over allerlei religies publiceerde. Zoals vermeld in eerdere comment: satire wordt hier gezien als een fantastische vorm van protest. Maar waartegen protesteert CH? Religie as a whole? Ik blijf erbij dat dat, voor mij, absoluut kortzichtig en laag is, en geen enkele journalistieke meerwaarde heeft. Ze mogen dat doen bij wet, maar ik, zeer persoonlijk, vind dat op menselijk vlak niet oké en kan mezelf dus niet zover brengen om de bewuste hashtag te gebruiken. Wederom, ik ben niet tegen vrijheid van meningsuiting, nogmaals, wat ik hierboven zei over zwart en wit.

Isabelle

Beste Maya,
Ik kan alleen maar de vele reacties bijtreden die hierboven aan jou geadresseerd zijn.
Je hebt het misschien op een beschaafde manier uitgedrukt, maar persoonlijk vind ik dat er op geen enkele wijze een "ja maar" verantwoord is en die lees ik de laatste dagen iets teveel komende van de moslimgemeenschap.
Dit staat voor mij gelijk aan deze gruweldaad goedpraten hoe je het ook keert of draait. Jouw persoonlijke visie staat onder de wet en dat hebben die extremisten ook niet gerespecteerd, net zoals jij nu doet.
Respect heeft men of niet voor wie men wil, dat kan men niet afdwingen.
En ja ik vond de cartoons van CH niet smaakvol, maar ik begrijp waarom ze het deden en ik weet ook dat daar geen racisme achter zat of aanzetten tot haat, spijtig genoeg hebben velen zoals jij (en die extremisten al zeker niet) nooit geprobeerd om de achtergrond te begrijpen. Mensen die opkomen of eerder opkwamen opdat jongeren zoals jij verlost zouden zijn van de extremisten die een slecht licht over jullie werpen zijn vermoord en ergens zeg je nog, maar ja ze hadden het maar niet moeten doen want het was niet respectvol. Die extremisten zijn natuurlijk heel respectvolle mensen die al ons respect verdienen en ook zo behandeld moeten worden toch? Of nee misschien toch niet. Laat ons ook niet vergeten dat de grote meerderheid van moslims die deze aanslag wel toejuichen (en tot mijn heel grote verdriet zijn er dat veel meer dan ik ooit zou verwacht hebben) het ook zelf niet hebben over wat de cartoons inhield, maar gewoon over het feit dat de profeet afgebeeld werd, wat niet mag. CH heeft zich steeds meer hiertegen verzet en inderdaad blijven cartoons maken omdat ze inderdaad volledig in hun recht waren, want men zou eens heel dringend aan velen moeten uitleggen dat dat verbod niet geldt voor wie geen moslim is. De regels van je eigen godsdienst volgen is één ding, die opleggen aan andere een hele grote brug te ver. Iemand die geen boodschap heeft aan religie (eender de welke) hoeft zich op geen enkele manier aan de regels daarvan te onderwerpen. Men kan dat doen uit respect natuurlijk, maar men mag het nooit eisen. Dat is een verschil dat zo weinigen hebben begrepen dezer dagen, of niet willen begrijpen. En is één van de redenen dat ik het heel moeilijk heb met de reacties van de ook "gematigde" moslims. Anderzijds zit je toch wel te friemelen aan dat recht op vrije meningsuiting, wel als jonge journalist is het toch godgeklaagd dat je de wet hieromtrent en specifiek de bijkomende regels voor journalisten niet kent. Ze zijn namelijk verbonden aan de Rechten Van de Mens, waartegen jij je hier dus zonet zomaar eventjes openlijk hebt uitgesproken. Bravo schitterende toekomst voor onze journalistiek, misschien toch maar een ander beroep kiezen, eentje waar je misschien geen rekening moet houden met de Rechten van de Mens, maar waar je godsdienst boven alles staat, de wet en de rest??
Ja sorry ik ben boos, verdrietig, ontgoocheld vooral, omdat mijn moslim vrienden waarvoor ik al jaren in de bres spring blijkbaar niet de rechtvaardige mensen zijn uiteindelijk die ik dacht dat ze waren.
Hierbij geef ik je het uittreksel van de wet over vrije meningsuiting verbonden aan de Rechten van de Mens.
Lees en leer er misschien iets uit.

in het nederlands: Het Hof herhaalt dat de pers een essentiële rol in een democratische samenleving speelt. (...) De vrijheid van meningsuiting is niet alleen van toepassing op "informatie" of "ideeën" die gunstig worden ontvangen of gezien als onschuldig of als een kwestie van onverschilligheid, maar ook voor diegenen die kwetsen, schokken of de Staat of een gedeelte storen van de gemeenschap. Daarnaast omvat journalistieke vrijheid t ook de mogelijkheid gebruik te maken van een zekere mate van overdrijving, of zelfs provocatie (...).

Volgens het Europees recht ligt het anders: de vrijheid van meningsuiting omvat volgens het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens óók het recht om te beledigen. Het EHRM (Europees Hof voor de Rechten van de Mens) heeft aangegeven hoe ver het recht van vrijheid van meningsuiting nu eigenlijk gaat (EHRM 24 februari 1997, de Haes and Gijsels v. Belgium, en eerder in EHRM 26 april 1979, Sunday Times):

The Court reiterates that the press plays an essential role in a democratic society. (...) freedom of expression is applicable not only to 'information' or 'ideas' that are favourably received or regarded as inoffensive or as a matter of indifference, but also to those that offend, shock or disturb the State or any section of the community. In addition, journalistic freedom also covers possible recourse to a degree of exaggeration, or even provocation (...).

Toon Van Steenbergen

Ik ben het maar gedeeltelijk eens met de journaliste, omdat ik ook vindt dat iedereen het recht heeft op meningsuiting, maar het mag inderdaad niet de bedoeling zijn haat uit te lokken. Dit gebeurt wel wanneer men herhaaldelijk een spottende cartoon over Mohammed publiceert, maar aan de andere kant vind ik wel dat de islam nogal snel op zijn tenen is getrapt, want als men dit zou doen bij het Christendom of een andere godsdienst (ook bij het jodendom zou volgens mij niet zo’n reactie krijgen), zou je hoogstens enkele boze reacties krijgen, maar zeker geen daden.

Plaats een reactie